De race om de revolutie op het gebied van kunstmatige intelligentie aan te wakkeren stuit op een aanzienlijke economische wegversperring. Terwijl technologiereuzen als Microsoft en Meta zich richten op aardgas om hun enorme datacenters van stroom te voorzien, schieten de kosten voor het bouwen van de noodzakelijke infrastructuur omhoog.
Volgens een recent rapport van BloombergNEF is de prijs voor de bouw van een nieuwe gecombineerde gasturbine (STEG) elektriciteitscentrale de afgelopen twee jaar met 66% gestegen.
De stijgende prijs van infrastructuur
Ondanks de relatief stabiele aardgasprijzen in de Verenigde Staten is het kapitaal dat nodig is om opwekkingsinstallaties te bouwen sterk gestegen. In 2023 bedroegen de kosten voor de bouw van een nieuwe fabriek minder dan $ 1.500 per kilowatt capaciteit; vorig jaar was dat cijfer gestegen tot $2.157.
Deze financiële druk wordt nog verergerd door aanzienlijke vertragingen. Het duurt nu 23% langer om een nieuwe faciliteit te voltooien dan voorheen, waardoor een knelpunt ontstaat voor bedrijven die wanhopig op zoek zijn naar betrouwbare energie.
Het “AI-effect” op de elektriciteitsvraag
De belangrijkste drijfveer achter deze verschuiving is de ongekende omvang van moderne datacenters. De industrie ondergaat een enorme transformatie in omvang en energiebehoeften:
- Explosieve groei: De vraag naar elektriciteit uit nieuwe datacenters zal naar verwachting stijgen van 40 gigawatt vandaag naar 106 gigawatt in 2035 – een bijna drievoudige toename.
- Opschaling: Momenteel is slechts 10% van de datacenterfaciliteiten 50 megawatt of groter. De komende tien jaar wordt echter verwacht dat het sectorgemiddelde de 100 megawatt zal overschrijden.
- De verschuiving in strategie: Hoewel technologiebedrijven historisch gezien afhankelijk waren van hernieuwbare energie via stroomafnameovereenkomsten (windenergie, zonne-energie en batterijen), dwingt de enorme hoeveelheid energie die AI nodig heeft een stap in de richting van de constante, ‘always-on’ betrouwbaarheid van aardgas.
Een supply chain-crisis: het tekort aan turbines
De haast om gascentrales te bouwen heeft geleid tot een kritiek tekort aan het meest essentiële onderdeel: de gasturbine.
Omdat turbines tot 30% van de totale kosten van een centrale kunnen uitmaken, is hun prijsvolatiliteit een belangrijke factor in de totale kostenstijging. Tegen het einde van dit jaar zullen de turbineprijzen naar verwachting 195% hoger zijn dan in 2019.
Het probleem is niet alleen de kosten, maar ook de capaciteit. De gespecialiseerde productieprocessen die voor deze turbines nodig zijn, kunnen niet snel worden opgeschaald, wat leidt tot enorme achterstanden. Als gevolg hiervan worden veel bedrijven geconfronteerd met wachtlijsten die zich uitstrekken tot begin 2030.
Sociale en regelgevende wrijving
Deze energiekramp zorgt voor spanning buiten de bestuurskamer. Omdat nutsbedrijven moeite hebben om aan de vraag te voldoen, berekenen ze vaak de kosten van nieuwe energieopwekking door aan het grote publiek. Dit heeft geleid tot een groeiend verzet tegen datacenters, omdat bewoners zich zorgen maken over de stijgende energierekeningen en de gevolgen voor het milieu van de toegenomen afhankelijkheid van fossiele brandstoffen.
Bovendien neemt de politieke druk op de sector toe. De huidige regering heeft exploitanten van datacenters aangemoedigd om ‘hun eigen stroom mee te nemen’, een maatregel die bedoeld is om het bestaande elektriciteitsnet te beschermen tegen de enorme belasting die AI vereist.
De transitie naar AI-gestuurd computergebruik creëert een paradoxale cirkel: hoe groter de industrie wordt, hoe duurder en moeilijker het wordt om de energie te leveren die nodig is om deze te laten draaien.
Samenvattend creëert het kruispunt van AI-groei en de beperkingen van de energie-infrastructuur een knelpunt in de toeleveringsketen, waardoor de kosten voor ontwikkelaars stijgen en deze kosten mogelijk worden doorberekend aan het bredere publiek.
